Stel je voor: je zit rustig aan tafel met je grootmoeder. Plotseling wordt er ruw op de deur gebonkt. Er klinkt geschreeuw. Een groep mannen stormt het huis in. Met veel geweld wordt je grootmoeder naar buiten geduwd. In de verte zie je rookpluimen. Ze zal levend worden verbrand, omdat ze wordt verdacht van hekserij.

Dit klinkt als een onwaarschijnlijk nachtmerrieverhaal. Toch is dit de gruwelijke werkelijkheid in de Keniaanse stad Kisii. Er zijn al meer dan vijftig ouderen vermoord in de periode van juni 2013 tot maart 2014. En de aantallen lopen op. De politie heeft moeite met voordragen van deze zaken in de rechtbank, omdat niemand getuige wil zijn of bewijs wil leveren.

Bang om oud te worden
John Ogeto is een inwoner van de stad Bomachoge. Hij weigert om terug te keren naar zijn oorspronkelijke stad, Kisii. 'Ze wijzen naar me en zeggen: ‘Kijk, dat is de zoon van een heks’. Hier in Kisii worden mensen verbrand omdat ze beschuldigd worden van hekserij. De meeste van hen zijn al oud. We hebben nu helemaal geen oude mensen meer in de stad.' Ogeto nadert de vijftig, dat boezemt hem angst in. 'Ik ben bang dat ze ook voor mij zullen komen. Het liefst wil ik hier wegvluchten en ergens ver weg gaan wonen.'

Stop de verbrandingen
Gelukkig klinkt er een tegengeluid in de vorm van een mensenrechtengroep. Haki Yetu ('Onze Rechten’ in Swahili) is een LGBTI-beweging, opgericht in 2010 en uitgegroeid tot meer dan zeventig leden. De organisatie vecht tegen schending van mensenrechten in Kenia. Haki Yetu hoopt de angst onder de families in de stad weg te nemen en de brute ontvoeringen en verbrandingen te stoppen. Vijf dagen lang zullen er demonstraties worden gehouden in Kisii.

Daarnaast pleit de organisatie voor volledige bescherming van de ouderen in de omgeving en eist dat de politie 24 uur per dag patrouilleert om meer moorden te voorkomen. Verder worden er petities getekend en overgedragen aan de OCPD (Officer Commanding Police Department). De organisatie wil getroffen families en ouderen die mogelijk doelwit zijn mobiliseren. Haki Yetu daagt tot slot ook de regering uit in de rechtbank, omdat zij hebben gefaald de oudere generatie te beschermen in de afgelopen vijf jaar.

Overtuigd van hekserij
Dat het een hardnekkig probleem betreft, blijkt uit de gesprekken die de organisatie had met verschillende jongeren die meehielpen met mensenverbrandingen. 'Natuurlijk zijn er mensen verbrand. Maar er is ook bewijs dat zij heksen waren', aldus één van hen. 'Er was bijvoorbeeld een kind dat de hele nacht buiten heeft rondgelopen, de volgende ochtend kon hij niet meer praten. We zijn erg kwaad en daarom moeten de boosdoeners gestraft worden, door ze te doden.' Zijn vriend is het daarmee eens. 'In andere gemeenschappen zijn ook heksen, maar hier nemen wij het heft in eigen hand.' Later bleek dat de jongen die plots niet meer kon praten, leed aan epilepsie.

Demonstraties
Het uiteindelijke doel van Haki Yetu is om het zinloze moorden van de ouderen te stoppen, hoe moeilijk dat ook gaat zijn. Het archaïsche geloof in hekserij zit diepgeworteld in de cultuur van Kisii. Duidelijk is dat er snel actie moet worden ondernomen, anders zullen er nog vele slachtoffers volgen. Momenteel is de groep in gesprek met getroffen families om te luisteren naar hun verhalen en angsten. Ze bespreken samen met hen wat de overheid zou kunnen doen om hen en hun ouderen te beschermen. In juli en augustus zullen de demonstraties plaatsvinden. Het is te hopen dat deze zullen leiden tot vrede en rust in de stad, voor jong én oud. Kader

XminY steunt dit project met € 1000,-