Over de zin van nut Een filosofisch essay

De moderne mens is gesteld op efficiëntie. We willen dat problemen aangepakt worden en voelen ons verantwoordelijk voor het goed functioneren van de wereld. Geconfronteerd met onrecht kunnen we ons moeilijk voorstellen dat we niets zouden doen. Onze cultuur is door en door utilitair en pragmatisch: gericht op nuttigheid en op het oplossen van problemen.

Tegelijk voelen we ons ook wel eens onbehaaglijk bij de neveneffecten van een doorgedreven nutsdenken. Een rationele aanpak van problemen leidt niet altijd tot een beter leven en brengt zelfs in gevaar wat ons het meest dierbaar is. We hebben het sterke vermoeden dat wat werkelijk van waarde is, niet in termen van nut valt uit te drukken.

Maar wat vormt nu eigenlijk het probleem van het probleemoplossende denken? Wat is de zin van nut? In dit boek gaat Peter Venmans op zoek naar de filosofische bronnen van ons pragmatische levensgevoel. Hij vindt die bij Engelse utilitaristen zoals Jeremy Bentham en John Stuart Mill en bij hun Amerikaanse tegenhangers John Dewey en Richard Rorty.