Het rode gevaar De geschiedenis van de koude oorlog

Voor deze geschiedenis van de Koude Oorlog â?? vanaf de vestiging van de sovjetmacht in Rusland tot aan de ineenstorting van het sovjetrijk in 1991 â?? is geput uit de rijke ervaring en bibliotheek van de schrijver, maar ook uit recentelijk vrijgekomen bronnenmateriaal uit sovjetarchieven. Het boek is onderverdeeld in drie perioden: van de Oktoberrevolutie tot Stalins dood in 1953; vervolgens het tijdperk van de dooi en de verwijdering tussen de Sovjet-Unie en China; en ten slotte, ondanks een aanvankelijke opleving in de derde wereld, de stagnatie en neergang van het communisme (1962-1991). Elk van deze perioden wordt voorafgegaan door een bondige beschrijving van de achtergrond waartegen de gebeurtenissen zich afspelen, alsmede korte portretten van de hoofdrolspelers.

Fontaine leidt de lezer langs de wirwar van gebeurtenissen in het kader van de wereldomspannende, drie generaties durende strijd tussen Oost en West. Belangwekkende details krijgen de nodige aan-dacht, maar steeds als onderdeel van een groter geheel. De lezer krijgt een duidelijk beeld van de invloed van personen op de gang van de geschiedenis, maar komt tevens tot het inzicht dat sommige ontwikkelingen onontkoombaar zijn, zoals â?? uiteindelijk â?? de ondergang van het sovjetrijk. Aangelegenheden die niet rechtstreeks deel uitmaken van de Oost-West-strijd, maar daarmee wel in verband staan komen eveneens toepasselijk aan bod. Alle relevante spelers verschijnen op het toneel: uit de grote mogendheden en uit de kleinere.

Het rode gevaar is te beschouwen als de synthese van het levenswerk van een van Frankrijks meest invloedrijke journalisten. Fontaine schrijft helder en vanuit een veelvoudig, niet francocentrisch, perspectief. In wezen wordt hier de geschiedenis van de 20ste eeuw opgediend. Dankzij Fontaines vaardige pen, zijn tongue-in-cheek-humor, zijn persoonlijke herinneringen en de overzichtelijke indeling neemt de lezer die spelenderwijs tot zich. Aantrekkelijk voor deskundigen zowel als voor de geïnteresseerde leek; en bij uitstek geschikt bij het geschiedenisonderricht.

André Fontaine (Parijs, 1921) was van 1947 tot 1991 verbonden aan Le Monde, eerst als lid van de redactie buitenland, vervolgens als hoofdredacteur en uiteindelijk als uitgever. Sedert de jaren zestig heeft hij in binnen- en buitenland een reputatie verworven als scherpzinnig en evenwichtig waarnemer van de Oost-West-verhoudingen en de transatlantische relaties. Menige staatsman nodigde hem uit als sparring partner.