De levenskunstenaar

Hoe slaag ik er in om goed en bovendien aangenaam te leven? Wie het theoretische eerste hoofdstuk van De Levenskunstenaar (El Discreto, Baltasar Gracián, 1601-1658) heeft doorgenomen vindt antwoord hierop in de 24 overige.

Als het wenselijk is de mens met het oog op zijn levensvervulling te (her)vormen, dan kan dit volgens Gracián uitsluitend met behulp van het intellect, maar rekening houdend met ieders persoonlijke aanleg.
Voor wie de kunst van het goed leven wil beheersen staan in elk hoofdstuk aanwijzingen op een bepaald terrein. Bijvoorbeeld hoe grappen te maken die in de smaak zullen vallen, of hoe om te gaan met domme mensen.

Vaak geestig en scherp van tong gebracht en veelal met voorbeelden van (historische) personen die de besproken vaardigheid goed beheersen.
Gracián gebruikt veel beelden en termen uit de kookkunst, vechtsporten, kaartspel en het handelsverkeer om zijn richtlijnen te verhelderen. Wie in het leven regels als die van commercie, sport en spel weet te hanteren kan daar zijn voordeel mee doen, zonder ethische principes te schenden. Een levenskunstenaar slaagt er in alle middelen onder controle te krijgen en kan in overeenstemming met zijn psychische gesteldheid elk beroep uitoefenen, met profijt en voldoening zijn leven leiden en zich voorbereiden op het hiernamaals.