In Amsterdam vond op 1 november de première plaats van 'Russian Sounds', de nieuwste videoproductie van Learning Film Group onder leiding van Dmitry Vilensky van het kunstenaarscollectief Chto Delat.

De video is gebaseerd op de film 'British Sounds' uit 1969 van de Franse filmmaker Jean-Luc Godard. Godard vond het niet langer genoeg om politieke films te maken, hij wilde films zelf politiek maken.

Geïnspireerd door de gebeurtenissen van Mei 1968 in Parijs richtte Godard de Groupe Dziga Vertov op, genoemd naar de experimentele filmmaker Dziga Vertov uit de Sovjet-Unie, bekend van zijn film 'De man met de camera'. Vertov zette zich in zijn tijd af tegen de eveneens Russische filmmaker Sergej Eisenstein, bekend om zijn gedramatiseerde producties als “Pantserkruiser Potemkin” en “Oktober: tien dagen die de wereld deden wankelen”. Volgens Vertov maakte Eisenstein propagandafilms die slechts het proletariaat verheerlijkten. Vertov: “Filmdrama is opium van het volk...weg met de bourgeois sprookjesvertellingen...lang leve het leven zoals het is.” Een andere uitspraak van Vertov: “Kunst is geen spiegel die de historische strijd weerspiegelt, maar een wapen in die strijd.” In deze traditie van kritiek op het medium film maakte Chto Delat de film ‘Russian Sounds’.

De omstandigheden in Rusland zijn nu totaal verschillend van de jaren zestig in West Europa. In Rusland is momenteel de repressie enorm. Tegenstanders van Poetin worden opgesloten, kritische journalisten vermoord. Deze verschillen zien we ook terug in beide films.

De twee films zijn opgebouwd uit zes episoden. 'Russian Sounds' begint met een lange opname van de metro in Petersburg. Anonieme mensen lopen onverschillig de metro in en uit. Daaronder het geluid van remmende en weer optrekkende metro's, dichtklappende deuren en willekeurige radio-items uit het nieuws. Godard toont een productielijn van een autofabriek met arbeiders. Onder dit beeld leest iemand voor uit het Communistisch Manifest van Marx.
In de volgende episode toont Godard een zelfbewuste vrouw die naakt rondloopt in haar appartement – een beeld dat direct doet denken aan een PSP affiche van een naakte vrouw met koe, refererend aan de seksuele bevrijding en zelfbeschikkingsrecht. Russian Sounds toont een vrouw die uit bed opstaat en, zich bewust van de camera, enigszins schuchter een jurk aantrekt, een jurk die zij moet delen met de andere zowel mannelijke als vrouwelijke bewoners van het appartement. Tenminste vijftien als we het aantal tandenborstels tellen boven de grauwe wastafel.
Een man met gouden ringen aan zijn hand leest eindeloos wartaal voor, verwijzend naar de dagelijkse rotzooi die de Russische televisie uitzendt.

Tergend langzaam wordt een affiche met daarop een portret van Poetin besmeurd met zwarte en rode verfspetters, bijna als machteloos gebaar. Godard daarentegen laat een vuist zien die de Britse vlag doorboort, een beeld dat vooruit loopt op de punkbeweging met bijvoorbeeld het optimistische en krachtdadige geluid van Patti Smith met 'People have the power'.
Enige ontspanning en rust zien we terug in de beslotenheid van een ruimte, ver weg van de boze buitenwereld, tijdens het maken van de spandoeken. Maar eenmaal buiten zien we een strak georganiseerde demonstratie van mensen met vlaggen strak in het gelid, met aan de zijkanten ook spandoeken zodat de politie er niemand uit kan pikken.
De film eindigt met een man die boven op een dak klimt. Onherkenbaar door zijn bivakmuts. Op zijn viool speelt hij 'De Internationale', ver beneden op straat lopen als kleine poppetjes mensen haastig voorbij. Na afloop buigt de vioolspeler voor de mensen die hem niet zien staan. Onrustbarend tragisch. Wat te doen? Hij heeft toch wat gedaan. Door de film is het niet onopgemerkt gebleven.

Chto Delat – Wat te doen? - is in 2003 te Petersburg opgericht. Doel van dit collectief is om politieke theorie, kunst en activisme in elkaar op te laten gaan. Chto Delat richt zich op het ontwikkelen van een netwerk dat in Rusland gezamenlijke initiatieven neemt en zichzelf in een internationale context plaatst. Films politiek maken betekent voor Dmitry Vilensky van Chto Delat díe mensen aanspreken die al wat ervaring hebben in hun politieke ontwikkeling en op zoek zijn naar wegen om verder te groeien.
De kunstprojecten bestaan uit videowerk, installaties, acties in publieke ruimten, radio programma's en onderzoek naar verschillende vormen van kunst. (John Bosscha)

XminY steunde Chto Delat met € 1800,-
Gepubliceerd op 10-11-2011

project-viewer